روز ملی شوراها 9 اردیبهشت

09 ارديبهشت 1397
(0 رای‌ها)
نویسنده :  
در راستای مشارکت توده مردم مسلمان ایران در تعیین سرنوشت خویش، امام خمینی رحمه الله در نهم اردیبهشت ماه 1358، فرمان تاریخی خویش را مبنی بر تثبیت حاکمیت ملت ایران بر سرنوشت خویش و تشکیل شوراهای اسلامی به شورای انقلاب، اعلام کرد:

در جهت استقرار حکومت مردمی در ایران و حاکمیت مردم بر سرنوشت خویش که از ضرورت های نظام جمهوری اسلامی است. لازم می دانم بی درنگ به تهیه آیین نامه اجرایی شورا، برای اداره امور محل شهر و روستا در سراسر ایران اقدام و پس از تصویب به دولت ابلاغ نمایید تا دولت بلافاصله به مرحله اجرا درآورد.

(بخشی از پیام امام خمینی رحمه الله در تاریخ 9/2/58)

مفهوم شناسی شورا

واژه های «تشاور» «مشاوره» و «مشورت»؛ همگی به معنای استخراج رأی درست به واسطه مراجعه برخی به برخی دیگر است و «شورا» امری است که درباره آن «مشورت» صورت می پذیرد و «شور» از «شدت العسل» مشتق شده و وقتی است که عسل از محل اصلی اش بیرون آورده شود و استخراج گردد.

«مشورت» یعنی مشورت و کنکاش کردن، رأی زدن با هم، سگالیدن با یکدیگر و بیرون آوردن عسل و چیدن آن از لانه زنبور.

 آیا می دانید

 عسل را وقتی از کندو استخراج می کنند، باید خیلی آهسته و با لطایف الحیل عمل کنند که زنبورها تحریک و متواری نشوند تا کم کم عسل را بیرون بیاورند؛ به نظر می رسد افرادی که می خواهند به شور بنشینند باید احساساتشان تحریک نشود و در مورد یک مسأله با قدرت فکری، رأی قاطعی که در سرنوشت یک خانواده یک محل و یک کشور مؤثر است اتخاذ کنند.

جایگاه شورا در قرآن و سیره

قرآن کریم در آیات مختلف نمونه های شاخصی از مشورت شخصیت های تاریخی را نقل کرده که نشانه رواج آن در میان ملل و اقوام مختلف است. در قرآن، از مشورت ملکه سبا با سران کشور، مشورت زن و شوهر در امور خانوادگی، مشورت مؤمنان با هم، و مشورت پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله با اصحاب و یاران سخن گفته است.

در اهمیت مشورت و شورا، همین بس که رسول خدا صلی الله علیه و آله و اولیای الهی، با وجود عصمت و اتصال به منبع لایزال وحی الهی و قوه تفکر و تعقل نیرومندشان به مشورت می پرداختند. سیره عملی پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله و معصومین علیهم السلام همه بیانگر تأکید خاص ایشان در به جا آوردن این سنت حسنه در جامعه اسلامی است.

هر که بی مشورت کند تدبیر غالبش بر هدف نیاید تیر

«سعدی»

جنگ احد

پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله پیش از آغاز جنگ احد، در چگونگی مواجهه با دشمن با یاران خود مشورت کرد و نظر اکثریت بر این شد که اردوگاه، دامنه کوه احد باشد و دیدیم که این نظر محصول رضایت بخشی نداشت و به شکست منجر شد. قرآن کریم می فرماید: باز هم با آنان مشورت کن، هر چند نتیجه مشورت در پاره ای از موارد، سودمند نباشد؛ زیرا منافع آن به مراتب بیشتر از زیان های آن است و آثار پرورشی و شخصیتی آن بیشتر است.

با این حال مسلّم است که پیامبر هرگز در احکام الهی با مردم مشورت نمی کرد و در این موارد تابع وحی بود.

پیام های آیه 159 سوره مبارکه آل عمران:

- ارزش مشورت را با ناکامی های موسمی نادیده نگیرید.

- در مشورت، تفقد، شکوفایی استعدادها، شناسایی دوستان از دشمنان، گزینش بهترین رأی، ایجاد محبت و علاقه و درس عملی برای دیگران نهفته است.

- در کنار فکر و مشورت، توکل بر خدا فراموش نشود؛ خواه به نتیجه برسیم یا نرسیم.

رسول اکرم صلی الله علیه و آله با مشورت کردن، از یکسو مسلمانان را متوجه اهمیت شورا می کرد و از سوی دیگر، به آنان می آموخت که بدین روش عمل کنند و مشورت را به عنوان یک اصل و قسمتی از برنامه حیات اجتماعی خویش قرار دهند.

پیامبر صلی الله علیه و آله : «ای علی! هیچ پشتیبانی مطمئن تر از مشورت کردن در کارها نیست.

مشورت کن با گروه صالحان بر پیمبر امر شاورهم بدان
امرهم شورا برای این بود کز تشاور سهو و کژ کمتر رود

مولوی

امام علی علیه السلام و امر شورا

در الگوی حکومتی امام علی علیه السلام جایگاه مردم و پاس داشت حقوق فردی و اجتماعی آنان از سوی حاکمیت اسلامی از مهم ترین مؤلفه های مورد توجه است. در نگاه ایشان، این عامه مردم هستند که می توانند در شرایط سخت و ناگوار، نقطه اتکای حکومت باشند. آری حضرت در صحنه های مختلف بایاران خود مشورت می کرد و از آنان نظر می خواست و می فرمود:

«از گفتن سخن حق و یا مشورت عدالت آمیز خودداری نکنید».

نهروان و تصمیم شورایی

 

زمانی که حضرت علی علیه السلام و یارانش برای رفتن به صفین و جنگ با شامیان مهیا شده بودند، خبر کشته شدن «عبدالله بن جناب بن ارث» و همسر باردارش و چند زن دیگر به دست خوارج به علی علیه السلام و یارانش رسید. علی علیه السلام ، «حارث بن مروه» را برای تحقیق فرستاد. با کشته شدن حارث بن مروه به دست خوارج، اصحاب امام علیه السلام نزد ایشان آمدند و نظر خود را درباره یکسره کردن کار خوارج و پیکار با آنان اعلام کردند. علی علیه السلام نیز قبول کرد و به نهروان رفت تا فتنه خوارج را سرکوب کند.

 

پیام ها:

- مشورت با مردم و شرکت دادن آنان در تصمیم گیری های اجتماعی از وظایف رهبران اسلام.

- نظام اسلامی، نظامی مردمی و دور از استبداد رهبران.

- حاکمیت رهبری واحد همراه با پذیرش اصل شورا از ویژگی های نظام اسلامی .

- لزوم قاطعیت و صلابت رهبری پس از مشورت و توکل به خداوند و تصمیم گیری نهایی در اجرا.

 

شورا در قانون

اصل هفتم قانون اساسی

طبق دستور قرآن کریم: «وامرهم شوری بینهم» و «وشاورهم فی الأمر»، شوراها، مجلس شورای اسلامی، شورای استان، شهرستان، شهر، محل، بخش، روستا و نظائر اینها از ارکان تصمیم گیری و اداره امور کشورند.

اصل یک صدم قانون اساسی:

برای پیشبرد سریع برنامه های اجتماعی، اقتصادی، عمرانی، بهداشتی، فرهنگی، آموزشی و سایر امور رفاهی از طریق همکاری مردم با توجه به مقتضیات محلی، اداره امور هر روستا، بخش، شهر، شهرستان یا استان با نظارت شورایی به نام شورای ده، بخش، شهر، شهرستان یا استان صورت می گیرد که اعضای آن را مردم همان محل انتخاب می کنند.

 

چراغ راه

 

رهبر معظم انقلاب

«مردم سالاری دینی برخلاف دموکراسی های ریاکار و عوام فریب، نظام خدمت رسانی خالصانه و بی منت است، خدمت از سر ادای وظیفه و همراه با پاک دستی و پاک دامنی!»

(بخشی از پیام مقام معظم رهبری، 5/2/82)

مقام معظم رهبری رحمه الله

خدای متعال را شکرگزاریم که در انتخابات شوراها یک نهاد دیگر برای خدمت به مردم تأسیس شد و ملت ایران یک گام دیگر به تحقق کامل قانون اساسی مترقی جمهوری اسلامی نزدیک گشت. از صمیم قلب آرزو می کنم که شوراهای اسلامی شهر و روستا بتواند در سمت اهداف والا و انقلابی بنیان گذار نظام اسلامی تلاش و فعالیت کند و در چارچوب تکالیف قانونی خود به رفع مشکلات مردم بپردازد. بر دولت و مسئولان محترم هم لازم است که از این امکان گران بها برای جلب مشارکت مردم در اموری که به شوراها محول شده است به سود کشور و ملت حداکثر استفاده را بکنند.

(بخشی از پیام مقام معظم رهبری، 8/2/78)

آیت ا... طالقانی رحمه الله

«نظام شورایی که در اسلام بدان اشاره شده است به مراتب از دموکراسی غربی بالاتر و بهتر است؛ چرا که در نظام شورایی مردم با دخالت در سرنوشت خویش، حق نظارت بر مجموعه سیاست گذاری ها و تصمیم گیری ها را دارند و این اصل مسلم اسلامی است که هر شهروندی می تواند به کارگزاران مطالبی را پیشنهاد دهد».

 

آورده اند که...

 

حجت الاسلام والمسلمین آقای سید عباس مهری

من در محضر آیت ا...بروجردی بودم که نماینده ای از طرف دولت به حضور ایشان رسید و موافقت ایشان را با موضوعی که دولت در دست اجرا داشت، خواستار شد. آیت ا... بروجردی فرمودند: پاسخ را بعد از مشاوره و تبادل نظر با بعضی از علما به دولت ابلاغ خواهم کرد. من به فکر افتادم که ایشان در این گونه موارد با کدام یک از علمای قم مشورت می کنند. دیری نپایید که دیدم امام خمینی رحمه الله بنا به درخواست مرحوم آقای بروجردی به آن جا آمدند و به اتفاق آن مرحوم به اطاق در بسته ای رفتند و به گفت وگو نشستند و ساعتی بعد مرحوم بروجردی نظر خویش را برای دولت فرستادند.

آورده اند که چون منصور عباسی، مهدی را ولی عهد خود کرد، مهدی به جهت مصلحت خویش مقام عیسی را بالا برد و به تربیت و عنایت خود مخصوص گردانید و عمّ خود عبدالله را در بند کرد و به عیسی گفت باید او را هلاک کنی! عیسی با یونس ابوفَرْوَه مشورت کرد. یونس گفت: زینهار تا تو او را نکشی؛ چه مراد حاکم آن است تا تو را به قصاص او هلاک کند. تو او را پوشیده دار تا هر وقت از تو طلب کند به وی تسلیم کنی.

مهدی از حج بیامد، طایفه ای از بنی عباس را برانگیخت تا عبدالله را شفاعت کردند و برای استخلاص او کلمه ای گفتند. منصور عیسی را خواست و به وی گفت من عبدالله را به حرمت عشایر و اقارب بخشیدم باید که او را آزاد کنی! عیسی گفت: اگر چه عیسی نامم، عیسی مریم نِیَم که مرده به نفس من زنده شود. منصور خود را در خشم ساخت و گفت: من تو را هرگز به کشتن او نفرمودم! و به جماعت گفت: اگر می خواهید از وی عفو کنید و اگر می خواهید قصاص کنید! عیسی گفت: من او را زنده به شما تسلیم می کنم و او در حیات است. و بدین گونه عیسی به یمن اشارت و حسن مشورت ابوفروه از آن نکبت خلاصی یافت تا عالمیان را معلوم شود که در مشاورت با ارباب کیاست فواید بسیار است چنان که گفته اند:

مشورت در کارها با اهل رای هست مر اخیار را مشکل گشای

 

 

 

 

شعر

شیرین ولی تلخ

گر به شورا راه یابد پای من هر چه ویرانی است عُمران می کنم
می روم هر شب به میدان های شهر هر چه ساعت بود میزان می کنم
مشکلات شهرتان را رتق و فتق پشت میز و پشت فرمان می کنم
چاله های شهر را چاه عمیق هر چه دالان را خیابان می کنم
تا کش آید پوز اعضای اوپک نفت را فی الفور ارزان می کنم
مرده ها را می کنم سامان دهی شهرتان را باغ رضوان می کنم
شاعران شهر را در خانه ام هفته ای یکبار مهمان می کنم
می شوم هر شب سوار بلدوزر هر چه ناصافی است ویران می کنم

«حمید شهریوری»

 

نظر ما اینه...

 

محورهای دارای اهمیت در شوراهای شهر و روستا از منظر مقام معظم رهبری:

- برطرف کردن معضلات شهر و روستا.

- تسهیل زندگی مردم در کارهای مربوط به شهرداری ها.

-سالم سازی محیط زیست.

- حفظ اصالت اسلامی و ملی در ساخت و سازها.

- استقرار بخشیدن به جو اسلامی و فرهنگی سالم.

- پرداخت به نیازهای فوری تر در عین اهتمام به کارهای زیربنایی.

- اولویت دادن به مناطق مستضعف نشین.

- آلوده نشدن به اسراف و هدر دادن بیت المال.

- رعایت تقوا، تدبیر و پشتکار.

- بهره گیری از دانش و تجربه متخصصان.

(بخشی از پیام معظم رهبری، 5/2/82)

 

مرضیه رضائیان

پایگاه اطلاع رسانی حوزه

سید حبیب نوری

مهندس سید حبیب نوری،دانش آموخته رشته مهندسی فناوری اطلاعات و کارشناس ارشد سیستم های اطلاعاتی پیشرفته

طراحی،مدیریت و پشتیبانی تبیان اداره کل تبلیغات اسلامی استان فارس

 

آدرس : جمهوری اسلامی ایران،فارس،شیراز
میدان امام حسین(ع) - کوچه مهدیه
اداره کل تبلیغات اسلامی استان فارس
واحد تبیان

کد پستی : 7135715641

تلفن :   داخلی189 - 32350533

دورنگار : 32359961

پست الکترونیک : این آدرس ایمیل توسط spambots حفاظت می شود. برای دیدن شما نیاز به جاوا اسکریپت دارید

سید حبیب نوری - 09171494921

 

 

 

 

بالا
ما از کوکی ها برای بهبود وب سایت استفاده میکنیم.ادامه استفاده شما از کوکی ها نشان رضایت شماست. جزئیات بیشتر...